Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 2 پاییز 1403 2024 12 20 The Role of Myths in Individual and Social Psychology with an Emphasis on Joseph Campbell’s Theories and the Analysis of Iranian Folktales: Eskandarnāmeh and Fīrūzshāhnāmeh نقش اسطوره‌ها در روان‌شناسی فردی و اجتماعی با تأکید بر نظریات جوزف کمپبل و تحلیل داستان‌های عامیانه ایرانی؛ اسکندرنامه و فیروزشاهنامه 141 159 10.61838/jtpll.97 FA مهرداد غفاری نیاء دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات فارسی ، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران. فرحناز حسینی پناه استاد، گروه زبان وادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، دزفول، ایران. مسعود خردمندپور استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی ، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران. فرزانه یوسف قنبری استادیار، گروه وزبان ادبیات فارسی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران. Journal Article 2024 08 05 <p>This article examines the framework of the hero’s journey as a mythological theory introduced by Joseph Campbell and analyzes its manifestation in Iranian folktales. The study seeks to identify the fundamental characteristics of the hero’s journey in narratives such as <em>Eskandarnāmeh</em> and <em>Fīrūzshāhnāmeh</em> and to explore their relationship with the mythological and cultural structure of Iran. The objective of this research is to analyze myth, enchantment, and the hero’s journey in long-form folktales, investigate the pattern of heroic journeys toward achieving a goal, and examine the process of breaking enchantments in folk literature. The study of enchantment in Persian long-form folktales, particularly in epic and fantasy-oriented works such as <em>Eskandarnāmeh</em> and <em>Fīrūzshāhnāmeh</em>, reveals its deep-rooted connection to Iranian mythological and cultural traditions, forming an integral part of the narrative structure of such stories. In summary, in myths and legends, breaking an enchantment is not necessarily a positive and effortless act; it can entail unintended consequences and ethical complexities for various reasons. This aspect indicates that storytellers have subtly addressed the hidden layers and intricacies of the concept of "freedom." Enchantment in <em>Eskandarnāmeh</em>, as narrated by Sheikh ‘Ali, is part of the myth-making and storytelling surrounding the character of Alexander the Great. In this work, Alexander is portrayed not only as a conqueror and military commander but also in a mythological dimension. <em>Fīrūzshāhnāmeh</em>, a historical and literary work commissioned by Fīrūz Shāh, the ruler of Dīn-dārān and Balkh, presents distinct legendary narratives of bravery, heroism, and ancient Iranian myths. In these texts, enchantments were not only symbols of supernatural powers but also representations of human fear and hope in the face of destiny and life’s challenges.</p> <p>این مقاله به بررسی چارچوب سفر قهرمان به‌عنوان نظریه‌ای اسطوره‌ای که توسط جوزف کمبل معرفی شده، پرداخته و نحوه تجلی این سفر در روایت‌های عامیانه ایرانی را تحلیل می‌کند. در این مقاله، سعی می‌شود تا ویژگی‌های اصلی سفر قهرمان را در داستان‌هایی مانند اسکندرنامه و فیروزشاهنامه مورد بررسی قرار دهیم و ارتباط آن‌ها با ساختار اسطوره‌ای و فرهنگی ایران مورد تحلیل قرار گیرد. هدف این پژوهش تحلیل اسطوره، طلسم و سفر قهرمان در داستان­های عامیانه­ی بلند، بررسی الگوی سفر قهرمانان برای رسیدن به هدف، روند تحول طلسم­شکنی در ادبیات عامیانه می‌باشد. با مطالعه انجام شده طلسم در قصه‌های عامیانه‌ی بلند فارسی، به‌ویژه آثار حماسی و فانتزی‌محور مانند اسکندرنامه و فیروزشاه‌نامه، عمیقاً ریشه در سنت‌های اسطوره‌ای و فرهنگی ایرانی دارد و بخشی از ساختار روایی این نوع داستان‌ها است. به طور خلاصه، در افسانه‌ها و اسطوره‌ها، طلسم‌شکنی لزوماً یک عمل مثبت و بی‌دردسر نیست و می‌تواند به دلایل مختلف، با عواقب ناخواسته و پیچیدگی‌های اخلاقی همراه باشد. این موضوع نشان می‌دهد که داستان‌پردازان با ظرافت، به لایه‌های پنهان و پیچیدگی‌های مفهوم “آزادی” پرداخته‌اند. طلسم در اسکندرنامه، اثر نقالی شیخ‌علی، بخشی از داستان‌سرایی و اسطوره‌سازی پیرامون شخصیت اسکندر مقدونی است. اسکندر در این اثر نه تنها به عنوان یک فاتح و فرمانده نظامی معرفی می‌شود، بلکه در وجهی اساطیری نیز به تصویر کشیده می‌شود. فیروز شاه نامه، اثر تاریخی و ادبی به سفارش فیروز شاه، حاکم دین‌داران و بلخ، است که در آن داستان‌های متمایز و افسانه‌ای از شجاعت، دلاوری و اسطوره‌های ایران باستان روایت شده‌اند. طلسم‌ها در این متون، نه تنها نماد قدرت‌های ماورایی بودند، بلکه نشانه‌ای از ترس و امید انسانی در برابر سرنوشت و چالش‌های زندگی نیز به شمار می‌رفتند.</p> https://www.jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/97/71