Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 در دست انتشار 1406 04 01 Explaining the Intellectual and Cultural Origins of Misogyny and the Praise of Women in Rumi’s Masnavi-ye Ma'navi and Sa'di’s Bustan: A Hermeneutic Approach تبیین خاستگاه‌های فکری و فرهنگی زن‌ستیزی و زن‌ستایی در مثنوی معنوی و بوستان سعدی با رویکرد هرمنوتیک 1 17 FA الهام یاقوتی دانشجوی دکتری،گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران. بتول فخراسلام گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران جواد مهربان قزلحصار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران. Journal Article 1405 02 28 <p>Women constitute one of the most significant human elements in classical Persian literature, and their representation in the works of major literary figures, particularly Rumi’s Masnavi-ye Ma'navi and Sa'di’s Bustan, has consistently attracted scholarly attention. This study aims to provide a hermeneutic examination of the origins of misogyny and the praise of women in these two works and seeks to explain the intellectual, cultural, and social factors influencing the representation of women. The study employs a descriptive-analytical method, drawing on a hermeneutic approach and content analysis to collect and examine the relevant textual material. The findings indicate that Rumi’s and Sa'di’s attitudes toward women are neither unilateral nor absolute; rather, within the historical and cultural context of the thirteenth century CE, they present a dual image of women. In passages characterized by the praise of women, women are commended in their roles as mothers and virtuous wives and are portrayed as embodiments of loyalty, compassion, love, moral upbringing, and familial tranquility. At times, particularly in Rumi’s mystical thought, woman is transformed into a symbol of truth, divine love, and spiritual perfection. Conversely, certain verses and narratives, influenced by the patriarchal discourse of the poets’ contemporary society, associate women with characteristics such as deceit, weakness, intellectual deficiency, or being a source of discord and temptation. A hermeneutic analysis of these two works demonstrates that many such judgments originate in the cultural horizon and social presuppositions of the period and do not necessarily represent the poets’ final or absolute views of women. Accordingly, misogyny and the praise of women in the Masnavi and the Bustan should be understood as the product of an interaction between the authors’ mystical and ethical worldviews and the cultural and social conditions of their time.</p> <p>زن یکی از مهم‌ترین عناصر انسانی در ادبیات کلاسیک فارسی است که بازتاب آن در آثار بزرگان ادب، به‌ویژه مثنوی معنوی مولانا و بوستان سعدی، همواره مورد توجه پژوهشگران بوده است. این پژوهش با هدف واکاوی هرمنوتیکی خاستگاه‌های زن‌ستیزی و زن‌ستایی در دو اثر یادشده انجام شده و می‌کوشد عوامل فکری، فرهنگی و اجتماعی مؤثر بر بازنمایی زن را تبیین کند. روش تحقیق توصیفی ـ تحلیلی است و با بهره‌گیری از رویکرد هرمنوتیک و تحلیل محتوای متون گردآوری و بررسی شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نگرش مولانا و سعدی به زن، نگرشی یک‌سویه و مطلق نیست؛ بلکه در بستر شرایط تاریخی و فرهنگی قرن هفتم هجری، تصویری دوگانه از زن ارائه شده است. در بخش زن‌ستایانه، زن در مقام مادر، همسر شایسته، مظهر وفاداری، رحمت، عشق، تربیت و آرامش خانواده ستوده می‌شود و گاه در اندیشه عرفانی مولانا به نمادی از حقیقت، عشق الهی و کمال معنوی تبدیل می‌گردد. در مقابل، برخی ابیات و حکایت‌ها متأثر از گفتمان مردسالار جامعه عصر شاعر، زن را با ویژگی‌هایی چون مکر، ضعف، نقصان عقل یا منشأ فتنه پیوند می‌دهند. تحلیل هرمنوتیکی این دو اثر نشان می‌دهد که بسیاری از این داوری‌ها برخاسته از افق فرهنگی و پیش‌فرض‌های اجتماعی زمانه است و نه لزوماً بیانگر دیدگاه نهایی و مطلق شاعران درباره زنان. ازاین‌رو، زن‌ستیزی و زن‌ستایی در مثنوی و بوستان را باید حاصل تعامل میان جهان‌بینی عرفانی و اخلاقی مؤلفان با شرایط فرهنگی و اجتماعی عصر آنان دانست.</p> https://www.jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/486/296