Maher Publishing Institute گنجینه زبان و ادبیات فارسی 3060-7930 3 زمستان 1404 1404 12 01 The Role of Feminist Ideology in Contemporary Novels by Iranian Women (Case Study: Goli Taraghi) نقش ایدئولوژی فمینیستی در رمان‌های معاصر زنان ایرانی (نمونه موردی: گلی ترقی) 1 15 FA فاطمه حسن‌زاده دانشجوی دکتری، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سبزوار، دانشگاه آزاد اسلامی، سبزوار، ایران سید علی اکبر شریعتی فر گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سبزوار، دانشگاه آزاد اسلامی، سبزوار، ایران سعید روزبهانی گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سبزوار، دانشگاه آزاد اسلامی، سبزوار، ایران Journal Article 1404/07/01 <p>This study aims to examine the role of feminist ideology in contemporary novels written by Iranian women, with a particular focus on the works of Goli Taraghi as a case study. The research adopts a descriptive–analytical method grounded in the principles of feminist literary criticism, analyzing texts through the lenses of gender, power, and ideology. The findings indicate that feminist ideology is not only manifested at the level of content and thematic concerns but is also deeply embedded in the narrative structure, writing style, and characterization of Taraghi’s works. Within the domain of stylistics, this ideology is reflected across multiple linguistic layers. At the phonological and lexical levels, the use of a soft and emotive tone, along with affective and detail-oriented vocabulary such as “captivity” and “silence,” functions as a means of resisting the certainty and authority of masculine discourse. From a syntactic perspective, the employment of interrogative and incomplete sentences, as well as non-linear structures and stream-of-consciousness techniques, reveals the psychological complexities of women and challenges linear, male-centered narratives. This stylistic orientation, in line with Showalter’s theory of the “genotext,” contributes to the formation of a feminine style that articulates women’s specific experiences and serves as a tool for protest and self-discovery. In the analysis of the novels, Taraghi’s female characters move away from stereotypes and emerge as complex, dynamic, and agentic figures who seek identity and individual autonomy. These characters are portrayed as breadwinners and as figures of resistance against male irresponsibility, a depiction that aligns with liberal feminist emphases on economic independence. By centering women’s voices, Taraghi articulates a critique of social structures through themes such as death and suicide, presented as forms of protest against oppressive conditions. Feminist ideology in Taraghi’s works appears in a localized and hybrid form through the integration of Iranian and Western cultural elements. Overall, Taraghi’s writings function as a mirror of women’s struggles to construct an independent identity within the historical and social context of contemporary Iran.</p> <p>این پژوهش با هدف واکاوی نقش ایدئولوژی فمینیستی در رمان‌های معاصر زنان ایرانی با تمرکز بر آثار گلی ترقی به عنوان نمونه موردی انجام شده است. روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی است که بر پایه اصول نقد ادبی فمینیستی بنا نهاده شده و متون را از منظر جنسیت، قدرت و ایدئولوژی تحلیل می‌کند. نتایج نشان می‌دهد که ایدئولوژی فمینیستی نه تنها در لایه‌های محتوایی و درون‌مایه، بلکه به شکلی عمیق در ساختار روایی، سبک نوشتاری و شخصیت‌پردازی آثار ترقی نفوذ کرده است.در حوزۀ سبک‌شناسی، این ایدئولوژی در لایه‌های مختلف زبانی تجلی یافته است. در لایۀ آوایی و واژگانی، استفاده از لحن نرم و عاطفی، و واژگان احساسی و جزئی‌نگر مانند «اسارت» و «سکوت»، به ابزاری برای مقاومت در برابر قطعیت گفتار مردانه تبدیل شده است. از نظر نحوی، کاربست جملات پرسشی، ناتمام و ساختارهای غیرخطی و جریان سیال ذهن، پیچیدگی‌های روانی زنان را به نمایش می‌گذارد و روایت مردانه خطی را به چالش می‌کشد. این سبک، در راستای نظریۀ «ژنوتکست» شوالتر، سبکی زنانه را شکل می‌دهد که بیانگر تجربیات خاص زنان و ابزاری برای اعتراض و خودیابی است. در تحلیل رمان‌ها، شخصیت‌های زن ترقی از کلیشه‌ها فاصله گرفته و به موجودات پیچیده، پویا و کنشگر تبدیل می‌شوند که در جست‌وجوی هویت و استقلال فردی هستند. این شخصیت‌ها در نقش نان‌آوران و مقاومت‌کنندگان در برابر بی‌مسئولیتی مردان تصویر می‌شوند، که همسو با فمینیسم لیبرال بر استقلال اقتصادی تأکید دارد. ترقی با مرکزیت بخشیدن به صدای زنان، نقد ساختارهای اجتماعی را از طریق مضامینی چون مرگ و خودکشی به عنوان اعتراض علیه شرایط سرکوبگر بیان می‌کند. ایدئولوژی فمینیستی در آثار ترقی، با تلفیق عناصر فرهنگی ایرانی و غربی، به شکلی بومی‌شده و هیبرید ظاهر می‌شود. در مجموع، آثار ترقی آیینه‌ای از مبارزۀ زنان برای خلق هویتی مستقل در بستر تاریخی و اجتماعی ایران معاصر است.</p> https://www.jtpll.com/index.php/jtpll/article/download/251/198